ارزیابی تغییرات اشتغال و بی‏کاری طی برنامه‏های چهارم و پنجم توسعه ایران: رویکرد تجزیه کامل دیویژیا

نوع مقاله: علمی-ترویجی

نویسندگان

1 استادیار دانشکده اقتصاد، مدیریت و حسابداری دانشگاه یزد

2 کارشناسی ارشد اقتصاد، دانشکده مدیریت و اقتصاد دانشگاه شهید باهنر کرمان

چکیده

دستیابی به نرخ بی‏کاری پایین از اهداف شش برنامه توسعه ایرانِ بعد از انقلاب بوده، اما اقتصاد ایران در این چهار دهه با معضلِ مزمن نرخ بی‏کاری بالا مواجه بوده است. پژوهش حاضر تغییرات اشتغال و بی‏کاری طی دوره 1384-1395 را با روش تجزیه کامل میانگین لگاریتمی دیویژیا (LMD) بررسی می‏کند. تجزیه اشتغال بر اساس تقاضای نیروی کار مشخص می‏کند که در هر دو برنامه چهارم و پنجم توسعه، رشد اقتصادی محرک اصلی افزایش اشتغال بوده؛ اگرچه صرف کمیتِ رشد اقتصادی تعیین‏کننده نیست و طی دوره 1384-1390 رشد بدون اشتغال تجربه شده است. تجزیه بی‏کاری بر اساس عرضه نیروی کار نشان می‏دهد که تغییر ساختار تحصیلی به نفع آموزش عالی طی برنامه چهارم، اثرِ افزایش جمعیت فعال بر بازار کار و بی‏کاری را به تعویق انداخته است. البته در برنامه پنجم فشار جمعیتی با کاهش نرخ بی‏کاری خنثی شده و در نتیجه تعداد بی‏کاران طی این برنامه تقریباً ثابت مانده است. شواهد بر لزوم بازنگری در سیاست‏های رشد اقتصادی و نظام آموزشی تأکید دارد.

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

Assessing changes in employment and unemployment in the Iran’s fourth and fifth development plans: A logarithmic mean Divisia decomposition analysis

نویسندگان [English]

  • Mehdi Hajamini 1
  • Alireza Kafiri 2
1 Assistant Professor, Faculty of Economics, Management and Accounting, Yazd University
2 MA of Economics, Faculty of Management and Economics, Shahid Bahonar University of Kerman
چکیده [English]

Low rate of unemployment was one of the goals of the Iran’s development plans, but the Iranian economy has experienced a high rate of unemployment after the 1979 revolution. The present paper examines the changes of employment and unemployment in the Iranian economy using the decomposition method of logarithmic mean Divisia (LMD) over the period 2005-2016. Decomposition of the net changes of employment indicated that the economic growth was the main driver of employment, although the higher quantity of economic growth does not necessarily lead to an increase in employment (such as the fourth development plan). The decomposition of unemployment shown that the effect of increasing the active population on the labor market has been postponed through encouraging young people to attend university during the fourth development plan. However, in the fifth development plan, the demographic changes is offset by the lower unemployment rate so that number of unemployment maintain roughly constant. The findings indicate the importance of economic growth policies and also educational policies.

کلیدواژه‌ها [English]

  • Employment
  • Unemployment
  • Labor Market
  • development plan
  • logarithmic mean Divisia index decomposition